بله، نسبت مالکانه میتواند منفی شود. این حالت معمولاً زمانی اتفاق میافتد که حقوق صاحبان سهام شرکت منفی شده باشد؛ برای مثال زیانهای انباشته به اندازهای افزایش یافته که از سرمایه و سایر اجزای مثبت حقوق صاحبان سهام بیشتر شده است.
نسبت مالکانه از تقسیم حقوق صاحبان سهام بر کل داراییها محاسبه میشود:
نسبت مالکانه = حقوق صاحبان سهام ÷ کل داراییها × ۱۰۰
بنابراین اگر حقوق صاحبان سهام یک شرکت منفی باشد، نسبت مالکانه نیز منفی خواهد شد.
برای مثال فرض کنید شرکتی ۱۰۰ میلیارد تومان دارایی و ۲۰ میلیارد تومان حقوق صاحبان سهام منفی داشته باشد:
۲۰- ÷ ۱۰۰ × ۱۰۰ = ۲۰- درصد
بنابراین نسبت مالکانه شرکت منفی ۲۰ درصد است.
منفی شدن حقوق صاحبان سهام میتواند دلایل مختلفی داشته باشد، اما یکی از مهمترین آنها انباشت زیان در سنوات مختلف است. اگر زیان انباشته شرکت آنقدر افزایش پیدا کند که از سرمایه و سایر اقلام مثبت حقوق صاحبان سهام بیشتر شود، مجموع حقوق صاحبان سهام میتواند منفی شود.
در چنین شرایطی، داراییهای شرکت عملاً به میزان زیادی از محل بدهیها تأمین شدهاند و نسبت مالکانه منفی یک علامت مهم برای بررسی دقیقتر ساختار سرمایه، میزان بدهیها، زیان انباشته و توان مالی شرکت است.
با این حال، صرف مشاهده یک نسبت منفی برای نتیجهگیری درباره کل وضعیت شرکت کافی نیست. علت ایجاد زیان، روند چندساله حقوق صاحبان سهام، ساختار بدهیها، جریان نقد و وضعیت فعالیت شرکت نیز باید بررسی شود.
برای آشنایی کامل با فرمول، نحوه محاسبه، تفسیر و کاربرد این نسبت در تحلیل صورتهای مالی میتوانید مطلب جامع «نسبت مالکانه چیست؟ و نسبت های مالی » را مطالعه کنید.